«پرويز تناولي: شاعران، قفل‌ها، قفس‌ها» عنوان نمايشگاهي از آثار پرويز تناولي، هنرمند پيشکسوت ايراني است که از ششم ژوئيه (۱۵ تير) در گالري هنر ونکوور گشايش يافت. اين نمايشگاه که با نمايشگاه‌گرداني پانته‌آ حقيقي برگزار شده، تا ۱۹ نوامبر ۲۰۲۳ (۲۸ آبان ۱۴۰۲) ادامه خواهد داشت.
به گزارش گالري آنلاين به نقل از ايسنا، معصومه فرهاد (نمايشگاه‌گردان موزه فرير واشينگتن)، فرشته دفتري (فارغ‌التحصيل دانشگاه کلمبيا و نمايشگاه‌گردان پيشين موزه هنرهاي مدرن نيويورک) و ونتيا پورتر (پژوهشگر موزه بريتانيا) و … از جمله حاضران در مراسم گشايش اين نمايشگاه بودند.
در اين نمايشگاه بيش از ۱۰۰ اثر گرد هم آمده است که نمايانگر شش دهه فعاليت هنري هنرمند جريان‌سازِ هنر معاصر ايران است و گستره کامل فعاليت او را از مجسمه‌سازي و نقاشي تا چاپ و مجموعه رسانه‌هاي ترکيبي دربرمي‌گيرد.
تناولي در بيانيه‌ي کوتاه خود بر اين نمايشگاه، آورده است: «من دوست داشتم شاعر باشم، اما يک مجسمه‌ساز هستم. هر چند مجسمه‌هاي من نوعي شعر هستند.»
پانته‌آ حقيقي، نمايشگاه‌گردان اين نمايشگاه، درباره اين هنرمند و بازنمايي چهره شاعر در آثار او، مي‌گويد: «شاعر، خودنگاره هنرمند است. شاعر، فرهاد کوهکن و هنرمند؛ قابل تبديل و تناسخ به يکديگرند. اين نمايشگاه شش دهه فعاليت هنري را تناولي از رهگذر تحولات فرهنگي ايران به تصوير مي‌کشد. مي‌توان گفت تناولي همچون فرهاد کوهکن، به نماد ايستادگي و مقاومت تبديل مي‌شود.»
«اين يک نمايشگاه بسيار مهم است، نه تنها براي ونکوور و گالري هنري ونکوور، بلکه براي هنر جهان.»؛ آنتوني کيندل، مدير گالري هنري ونکوور هم با بيان اين نکته مي‌افزايد: «اين اولين بار است که مردم ونکوور مي‌توانند نمايشگاهي جامع از آثار تناولي را که در يک مکان در يک زمان گرد هم آمده است، از نزديک ببينند. ما مشتاقانه منتظر بازديد عموم از اين نمايشگاه هستيم.»
يکي از بخش‌هاي قابل توجه اين نمايشگاه، مجموعه «عجايب عالم» تناولي است. تناولي در اين مجموعه نقاشي‌ها، از ورقه‌هاي کهنه به جا مانده از کتاب‌هاي چاپ سنگي قديمي به عنوان زمينه اصلي کارهايش استفاده کرده و نشان داده که مي‌توان هنوز از نشانه‌هاي قديمي فرهنگ ايراني تصويري متفاوت به نمايش گذاشت.
بازديدکنندگان نمايشگاه «شاعران، قفل‌ها، قفس‌ها»، اين فرصت را خواهند داشت که از اين مجموعه «عجايب عالم» که تاکنون کمتر نشان داده شده است، ديدن کنند.
پرويز تناولي خود درباره اين نقاشي‌ها که طي اقامتش در ونکوور کانادا کشيده است، مي‌گويد: «زمستان‌هاي طولاني ونکوور و شب‌هاي دراز آن بهترين زمان براي اجراي اين کارها بوده است.»
در اين نمايشگاه همچنين تعدادي از مجسمه‌هاي قديمي از مجموعه شخصي اين هنرمند به نمايش گذاشته شده است.
با وجود دوران طولاني کار و خلق آثار متعدد، مجسمه‌هاي تناولي را مي‌توان در چند گروه مشخص دسته‌بندي کرد: عشاق، شاعر، هيچ، ديوارها، شيرها، پرندگان، دست‌ها و قفل‌ها. اين دسته‌بندي نمايانگر آن است که تناولي در دوران طولاني فعاليت هنري خود، رويکردهاي مشخصي را دنبال کرده و به همين دليل در تمامي اين آثار يک عنصر مشترک به چشم مي‌خورد: بازگشت به بن‌مايه‌هاي فرهنگي و بازآفريني هنر کهن در قالبي مدرنيستي؛ به نحوي که هويت ايراني بخش جدايي‌ناپذيري اثر باشد. اين نگرش در دهه ۱۳۴۰ موجب شد که تناولي در کنار حسين زنده‌رودي جزو پايه‌گذاران جنبشي باشد که کريم امامي نام «سقاخانه» را بر آن نهاد.
تناولي را «شاعر مجسمه‌ها» ناميده‌اند؛ چرا که در زمينه مجسمه‌سازي به معادل‌هاي بصري براي مفاهيم ادبي و داستان‌هاي غنايي و عاشقانه تاريخ ايران دست‌يافته است. روحيه جست‌وجوگر تناولي از همان جواني، سبب شد تا خيلي زود در کنار خلق آثار هنري، به کار گردآوري و پژوهش درباره هنرهاي صناعي و عاميانه ايران نيز اهتمام ورزد و در اين رهگذر با انواع هنرهاي قديمه و تکنيک‌هاي سنتي در کار صنايع‌دستي آشنا شد که بعدها در مجسمه‌هايش بازتاب يافتند.
مجسمه شاعر نشسته پرويز تناولي / اين اثر به قيمت ۱۴ ميليارد و ۶۰۰ ميليون تومان در پانزدهمين حراج تهران به فروش رفت.
شاعران تناولي با متريال و در ابعاد گوناگوني ساخته شده‌اند؛ گاه از سراميک، گاهي از مس و آهن، گاهي از فايبرگلاس و زماني از برنز. شاعران تناولي فرم ساده و تعريف‌شده‌اي ندارند و به کارهاي مختلف مشغولند که هويت آن‌ها را مدام با معنايي نو بازتعريف مي‌کند: گاهي آرام و ساکت ايستاده‌اند، زماني در کنار دلداده خود، به هيأت عشاق درمي‌آيند؛ گاهي با پرنده ترکيب مي‌شوند، بعضي اوقات در قفس دل مي‌پيچند، گاهي کليد در دست مي‌گيرند و زماني هم خود کليد مي‌شوند. گاهي نيز همچون ديواري يادماني، خاطره عشق را در يک مکعب جاي مي‌دهند.
پرويز تناولي يکي از چهار چهره‌اي است که سال ۲۰۲۱ جايزه «تغييردهنده بازي هنر آسيا» را دريافت کرد. اين جايزه ۵ مي ۲۰۲۱ (۱۵ ارديبهشت) از سوي آسيا سوسايتي، سازمان غيرانتفاعي مستقر در نيويورک در مقر سازمان ملل به تناولي و سه هنرمند ديگر اهدا شد. از سويي، آخرين نمايشگاه انفرادي اين هنرمند نيز سال ٢٠٢١ در گالري Grosvenor لندن برگزار شد که طي آن مجموعه‌اي از آثار چاپي دهه ۷۰ او در معرض ديد همگان قرار گرفت.
در مراسمي که روز سه‌شنبه ۲۸ ارديبهشت ۱۴۰۰ براي بزرگداشت روز جهاني موزه در محوطه کاخ جهاني گلستان برگزار شد، از اين هنرمند به عنوان اهداکننده برتر آثار فرهنگي‌تاريخي در سال ١٣٩٩ تقدير به عمل آمد. تناولي که در سطح بين المللي يکي از مشهورترين هنرمندان ايراني است، مهم‌ترين چهره هنر مدرن خاورميانه نيز محسوب مي‌شود. او افزون بر ۳۰ سال است که مابين ونکوور و تهران در رفت و آمد است و در عين حال موزه او نيز در تهران، فعال و داير است.
همزمان با نمايشگاه «شاعران، قفل‌ها، قفس‌ها»، در تاريخ هشتم ژوئيه ۲۰۲۳، گالري هنر ونکوور ميزبان گفتگوي فرشته دفتري (فارغ التحصيل دانشگاه کلمبيا و از مسئولان موزه هنرهاي مدرن نيويورک) و ونتيا پورتر (پژوهشگر موزه بريتانيا) درباب اين نمايشگاه خواهد بود.