هنر محيطي به‌عنوان يک هنر ترکيبي که هنرمند در يک فضاي سه‌بعدي، پروژه‌اي طراحي‌شده را پياده مي‌کند از دهه 60 ميلادي و پس از جنگ جهاني در دنيا رواج پيدا کرد. اين هنر با جنبه‌هاي اعتراضي و بيان مسائل سياسي و اجتماعي توانست نظر مخاطبان را به خود جلب کند و در زندگي و فضاي شهري تأثيرگذار باشد.
هنر محيطي در ايران با نام «احمد نادعليان» گره خورده است. اين هنرمند سال‌هاست روي هنر محيطي تمرکز کرده و با افتتاح يک موزه در جزيره‌ي هرمز، فعاليت‌هاي بسياري در اين زمينه داشته است. او با سفر به کشورهاي مختلف دنيا و نمايش و اجراي آثارش، توانست هنر محيطي را معرفي کند.
هنر محيطي ايران که تا همين چند سال پيش حتي توسط هنرمندان ديگر رشته‌ها نيز مورد تمسخر قرار مي‌گرفت، اکنون مورد توجه هنرمندان و فعالان اين عرصه در کشورهاي مختلف قرار گرفته است. هنرمندان جوان چند سالي است که در اين زمينه فعاليت‌هاي جدي دارند و در نمايشگاه‌هايي که در کشورهاي مختلف برگزار شده، شرکت کرده‌اند.
مردادماه امسال نمايشگاهي شامل آثار 28 هنرمند محيطي ايران در کشور روماني و مجارستان برگزار مي‌شود. اين نمايشگاه شامل گزيده‌اي از 10 سال فعاليت هنرمندان جوان ايراني در اين عرصه است. اين نمايشگاه با عنوان «فضاهاي زندگي» با همکاري و دعوت گروه NAP مجارستان شامل نشست، سخنراني و ورک‌شاپ خواهد بود. از بين 28 هنرمندي که آثارشان به نمايش گذاشته خواهد شد، پنج هنرمند در کشور روماني حضور خواهند داشت.
محمود مکتبي (هنرمند محيطي و مسوول برپايي اين نمايشگاه)، کوروش گلناري (مجسمه‌ساز و پژوهشگر هنر) و عاطفه خاص (هنرمند محيطي) با حضور در خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) درباره‌ي برپايي اين نمايشگاه، چالش‌ها و فرصت‌هاي پيش رو در حوزه‌ي هنر محيطي، وضعيت اين هنر در ايران و لزوم حمايت از آن گفتند.
آقاي مکتبي ايده‌ي برپايي يک نمايشگاه شامل آثار هنرمندان محيطي ايران در کشورهاي روماني و مجارستان چگونه شکل گرفت؟
اين بحث از سال‌هاي پيش با دوستاني که در اين زمينه کار مي‌کردند، مطرح شد. اين‌که علاوه بر نمايشگاهي که در داخل کشور برگزار مي‌کنيم بتوانيم به‌صورت وسيع‌تر و حرفه‌اي‌تر در کشورهاي ديگر نيز نمايشگاه داشته باشيم. مي‌خواستيم اين نمايشگاه‌ها فرصتي باشد براي معرفي هنرمندان و وسعت دادن به ارتباطات. البته هميشه چند چالش وجود داشت. در نظر داشتيم کارها به سطحي برسند که قابل ارائه باشند. هر چند هفت هشت سال پيش هم اين اتفاق افتاده بود و هنرمندان کارهاي خوبي در حد ارائه بين‌المللي انجام داده بودند. در صحبت‌هايي که با آقاي نادعليان داشتيم اين بحث مطرح بود که اگر هنرمنداني را انتخاب کنيم و بعد از چند سال اين‌ها نيست شوند، تا حد زيادي بايد جوابگو باشيم. بنابراين بايد پشتوانه‌اي وجود داشته باشد.
يکي از دلايل برگزاري اين جشنواره اين بود که به اين باور و احساس رسيده‌ايم که الان در دوره‌اي هستيم که هنرمندان به‌شکل ثابت و حرفه‌اي اين کار را دنبال مي‌کنند و کارشان همين است. تعدادي از اين کارها در کشورهاي مختلف به‌نمايش گذاشته شده و ديده شده بود. دعوت‌نامه‌هاي زيادي براي من و هنرمندان ديگر براي حضور در اين کشورها و نمايش آثارمان رسيده بود. درپي صحبتي که با گروه‌هاي فعال هنر محيطي در کره جنوبي داشتيم اين بحث مطرح شد که آن‌ها دوست دارند در روماني و مجارستان برنامه‌اي مشترک داشته باشيم. در نهايت پس از اعلام فراخوان و داوري آثار، قرار شد 28 هنرمند آثارشان را در قالب ويدئو، چيدمان و عکس در اين نمايشگاه ارائه کنند و پنج هنرمند هم در آنجا حضور داشته باشند.
منبع : ايسنا